Welke IRONMAN-parcoursen zijn het snelst? Hoe de score wordt berekend
Als je een wedstrijd uitzoekt, weet je meestal alleen van horen zeggen of een parcours snel is. De een zegt dat Kona moordend is. De ander zegt dat Penghu vlak is. Allebei hebben ze half gelijk: het terrein van Kona valt eigenlijk mee, het zijn de wind en de hitte die het zwaar maken; Penghu is echt vlak, maar als in april de moesson waait, rijd je alsof je aan het klimmen bent.
De snelheidsscore zet zulke vage indrukken om in een getal dat je kunt vergelijken.
Hoe is de score opgebouwd?
Elk parcours begint op 100 en verliest punten in vier categorieën, met 30 als ondergrens:
| Factor | Berekening | Max. aftrek |
|---|---|---|
| Terrein | hoogtemeters per kilometer × 1.8 | −30 |
| Technisch (bochten) | dichtheid van bochten waarvoor je moet afremmen × 0.13 | −12 |
| Hitte | elke graad boven 24°C op wedstrijddag × 1.2; elke graad onder 10°C × 0.5 | −14 |
| Wind | typische windsnelheid op wedstrijddag (m/s) × 2.2 | −16 |
100 staat voor ideale omstandigheden om hard te rijden: vlak, koel, windstil en weinig bochten. 90 of hoger is een zeer snel parcours, 80 tot 89 snel, 70 tot 79 neutraal, 60 tot 69 zwaar, onder de 60 zeer zwaar.
De vier maxima verschillen met opzet. Terrein weegt het zwaarst, want hoogtemeters kosten echt extra energie en die ontloop je niet met je positie of je materiaal. Technisch, oftewel de bochten, heeft het laagste maximum, want afremmen voor een bocht kost telkens een paar seconden en maakt een parcours zelden in z'n eentje zwaar.
Wat meet elke factor?
Terrein kijkt naar hoogtemeters per kilometer, niet naar het totaal. 1.800 m over 180 km en 900 m over 90 km komen allebei uit op 10 m per kilometer en kosten evenveel punten. Alleen zo kunnen de volledige afstand en de 70.3 in dezelfde tabel staan.
Technisch gaat over bochten, en telt alleen de bochten waarvoor je echt moet afremmen: de richting moet binnen één segment meer dan 25 graden veranderen. De natuurlijke slingers van een landweg tellen niet mee. Een keerpunt is 180 graden in één keer, dus stadsparcoursen met meerdere ronden en herhaalde keerpunten verliezen hier meer.
Deze regel is één keer aangepast, en de aanleiding was Challenge Roth. Een vroege versie telde alle natuurlijke bochten van de Duitse landwegen mee, wat Roth 15 punten kostte en helemaal niet paste bij zijn faam als snel parcours. Sinds alleen de bochten meetellen waarvoor je echt moet afremmen, is de technische aftrek van Roth gezakt naar 3.5.
Hitte en wind gebruiken het gemiddelde van wat er in dezelfde periode de afgelopen vijf jaar echt is gemeten. De bron is een langjarige reconstructie van waarnemingen van weerdiensten, dus het maakt niet uit hoeveel edities een wedstrijd al heeft gehad. Een gloednieuwe wedstrijd heeft daardoor vanaf dag één een volledige score, zodra bekend is op welke dagen hij plaatsvindt. Kies je in het dashboard de exacte wedstrijddatum, dan worden deze twee opnieuw berekend met de weersverwachting voor die dag.
Over de hitte-aftrek moet ik eerlijk zijn: warme lucht is ijler, dus bij hetzelfde vermogen rijd je eigenlijk iets harder. De echte prijs van hitte zit in je lichaam, want het vermogen dat je kunt vasthouden daalt. Daarom telt hitte niet mee in de berekening van je finishtijd, alleen in deze score.
Zeven parcoursen als voorbeeld
In de grafiek valt iets op: twee parcoursen kunnen allebei rond de 70 zitten en hun punten om totaal verschillende redenen kwijtraken. De volledige afstand in Taitung geeft wat weg aan terrein en wat aan wind, Kenting bijna alles aan wind. Doet dezelfde atleet ze allebei, dan moet hij voor elk iets anders trainen: voor het ene vermogensbeheersing op golvend terrein, voor het andere de positie en de mentaliteit om tegen de wind in te rijden.
Wat de score niet is
Hij vergelijkt hoe makkelijk het is om op een parcours hard te rijden, niet hoe hard jij gaat. Je finishtijd reken je uit met je vermogensplan. De score beantwoordt maar één vraag: op welk parcours rij je met hetzelfde niveau makkelijker een goed resultaat?
Hij heeft ook bekende beperkingen. Het weer komt van één locatie, gemiddeld over de uren van het fietsonderdeel, en dat onderschat plaatselijk winderige stukken. De zijwind richting Hawi in Kona is het klassieke voorbeeld: in werkelijkheid waait het er venijniger dan de score doet vermoeden. Het plan is dat te corrigeren met metingen op meerdere punten en met geüploade ritbestanden; zodra dat klaar is, wordt dit artikel bijgewerkt.
De ranking zelf staat hier: wereldwijde parcoursranking, te filteren op regio en maand. De verificatiebadge naast de score geeft aan waar de route vandaan komt: een officiële route, een route die al gereden en geverifieerd is, of een openbare communityroute die nog niet is nagekeken.
Bij het kiezen van een parcours draait het uiteindelijk om je eigen sterke punten. De score vertelt je wat een parcours vraagt. Of je dat hebt, weet je zelf.
